Na de eerdere uitspraak in de zaak Hoog Dalem / Gorinchem (KB 30 mei 2011) is er weer een belangrijk KB gewezen waarbij de Kroon ingaat op de mogelijkheid tot onteigening (zelfrealisatie) in relatie tot een exploitatieplan.

De raad van de gemeente Deventer verzoekt over te gaan tot aanwijzing van een aantal onroerende zaken, waaronder gronden ten behoeve van particulier opdrachtgeverschap. Reclamant stelt zich op het standpunt dat zelfrealisatie altijd het uitgangspunt is geweest. In deze zaak konden verzoeker tot onteigening en reclamant geen overeenstemming bereiken over de voorwaarden van een posterieure exploitatieovereenkomst; onder andere met betrekking tot de grondprijs en de exploitatiebijdrage bestonden verschillende standpunten. De gemeente wenste voldoening van de exploitatiebijdrage voorafgaand aan de uitgifte van de vrije kavels, ter bekostiging van de aanleg van de infrastructuur, en reclamant stelt dat betaling afhankelijk is van het tijdstip dat een of meer vrije kavels daadwerkelijk zullen worden verkocht.

In het KB met betrekking tot Spijkvoorderenk in de gemeente Deventer overweegt de Kroon als volgt:

“Hierover merken Wij op dat blijkens de grondexploitatiewet het uitgangspunt voor het plankostenverhaal is dat deze kosten moeten worden voldaan bij het verkrijgen van een omgevingsvergunning. Nu deze vergunning door de particuliere opdrachtgever/bouwer moet worden aangevraagd, rust er op de grondeigenaar bij zelfrealisatie door middel van uitgifte van de vrije kavels, geen verplichting om bij te dragen in de plankosten, tenzij zulks anders door partijen wordt overeengekomen. Bij gebreke aan overeenstemming zal het exploitatieplan het kader vormen waarbinnen het kostenverhaal zal plaatsvinden. Ons is gebleken dat partijen nader overleggen om uit deze impasse te komen. Naar Ons oordeel kan een gebrek aan overeenstemming over het kostenverhaal evenwel niet leiden tot de conclusie dat onteigening onontkoombaar is. Het staat naar Ons oordeel namelijk niet vast, dat de realisatie van het bestemmingsplan voor zover daarop de bestemming Wonen-3 rust, niet op andere wijze dan door onteigening te bereiken is.”

Het is belangrijk om de inbrengwaarde van gronden door een onafhankelijk deskundige te laten taxeren!

De rechtspraak met betrekking tot het taxeren van inbrengwaarde van gronden blijft zich verder ontwikkelen. Uit een recente uitspraak met betrekking tot het exploitatieplan ‘Versteeglaan’ van de gemeente De Bilt blijkt maar weer dat de Afdeling groot belang hecht aan een raming van de inbrengwaarde gebaseerd op een schriftelijk, gemotiveerd advies van een onafhankelijk deskundige (ABRvS, 5 oktober 2011, klik hier  voor de uitspraak).